Motyw teatru w literaturze i sztuce
Motyw teatru jest powszechnym i uniwersalnym motywem w naszej kulturze. Teatr (łac. theatrum, z gr. theatron,
przyglądanie się, widowisko) to rodzaj sztuki widowiskowej - aktor lub grupa aktorów na żywo daje przedstawienie dla
zgromadzonej publiczności. Rzeczywistość teatralna to rzeczywistość umowna. Tak brzmi słownikowa definicja teatru. Poza
takim rozumieniem teatr - miejsce spotkań ludzi z towarzystwa - bywa często tłem wielu wydarzeń w powieściach. To tu
nawiązują się romanse, tu spotykają się przyjaciele, narzeczeni, kochankowie. Miejsce zajmowane na widowni świadczy o
pozycji społecznej widza, a jego zachowanie - o wyrobieniu kulturalnym. Niekiedy tematem opowiadań i sztuk bywają rozmaite
historie zakulisowe, sceny z życia artystów - to, co dzieje się poza sceną, w garderobie, za kulisami. Odrębne zagadnienie
stanowi zjawisko teatru w teatrze - niekiedy w sztuce pojawia się tekst innej sztuki, w spektaklu inny spektakl.
Platon zakładał, że świat został stworzony przez Demiurga, który każdemu człowiekowi wyznaczył określoną rolę, wyreżyserował
jego życie. Dlatego też ludzie przypominają marionetki w teatrze świata poruszane wolą istoty wyższej i pozbawione wpływu
na własny los. Theatrum mundi to jeden z częstych motywów wykorzystywanych w dramatach szekspirowskich.
Omów topos świata teatru, odwołując się do wybranych utworów literackich różnych epok.
|