Ludzie od wieków korzystali z potęgi groteski i absurdu, początkowo nawet o tym nie wiedząc. Pomimo, iż za genezy groteski jako kategorii estetycznej szuka się dopiero w epoce romantyzmu, to już w renesansie stosowana była deformacja świata. Czym więc jest groteska? Jest środkiem satyrycznym, jednak o charakterze dydaktycznym. Jest to kategoria estetyczna, która jednak wyrywa się znacznie spod skrzydeł estetyki. Realizuje się ona w utworach literackich, dziełach plastycznych, muzycznych, w przestrzeni teatralnej i filmowej. Groteska wyolbrzymia, wyśmiewa, udziwnia świat, ludzi i ich zachowania. Deformacja może zachodzić już na płaszczyźnie językowej, fabularnej, opisowej. Ona pociąga za sobą pomieszanie gatunków, rodzajów i styli. Świat groteskowy jest trudny do zinterpretowania, nie poddaje się logice myśli. Ta niejednorodność stylowa, ostentacyjne demonstrowanie inwencją słowną, mieszaniem patosu z trywialnością, operowanie kontrastem, parodią czy absurdem, niesie jednak za sobą wielką wartość pedagogiczną. Groteska pomaga twórcom wyrazić sprzeciw wobec panującego na świecie ładu, poprzez wyśmianie i przerysowanie pewnych cech takich jak np. zakłamanie czy chciwość.

Ironia i groteska w dramacie XIX i XX w. Omów na wybranych przykładach.
Człowiek w krzywym zwierciadle, czyli postacie groteskowe i karykaturalne w literaturze. Omów zagadnienie na przykładach.